Kiedy polska branża telekomunikacyjna będzie gotowa na milimetrowe fale? Perspektywy wdrożenia pasma 26 GHz
Urząd Komunikacji Elektronicznej przeprowadził trzecie już rundę rozmów z operatorami krajowymi dotyczącą przyszłości pasma 26 GHz w kontekście rozwijających się sieci piątej generacji. Zebrane opinie od największych graczy rynku jednoznacznie wskazują, że infrastruktura oraz sprzęt użytkownika wciąż pozostają niewystarczające do rozpoczęcia komercyjnych usług w tym zakresie częstotliwości. Zamiast skupiać się na milimetrowych falach, operatorzy priorytetyzują dalsze inwestycje w pasma niższe, takie jak zakres C oraz przedziały 700 i 800 MHz, które oferują lepszy stosunek zasięgu do przepustowości.
Orange Polska w swoim stanowisku podkreśla, że mimo upływu dwóch lat od poprzednich konsultacji, bariery techniczne pozostają znaczące. Na europejskim rynku dostępne są przede wszystkim urządzenia takie jak routery i urządzenia dostępowe, natomiast telefony komórkowe wspierające ten standard praktycznie nie istnieją. Operator zwraca także uwagę na doświadczenia z innych krajów europejskich, gdzie pasmo zostało już rozdzielone, lecz rzeczywiste wdrażanie na szeroką skalę nie nabrało tempa. Przykład Wielkiej Brytanii pokazuje, że nawet po przeprowadzeniu aukcji, bloki częstotliwości sprzedawały się po cenach minimalnych, co świadczy o ograniczonym zainteresowaniu operatorów. Jednocześnie Orange postrzega pasmo 26 GHz jako strategiczny zasób dla kolejnych dekad, zwłaszcza w kontekście przyszłego rozwoju szóstej generacji technologii bezprzewodowej. Operator proponuje uporządkowanie widma w taki sposób, aby umożliwić dostęp do ciągłych i szerokich bloków w przedziale od 24,25 do 27,5 GHz. Sugeruje również powrót do tego tematu za około dwa lata, z jednoczesnym monitorowaniem postępów technologicznych i zmian popytu rynkowego.
T-Mobile Polska utrzymuje konserwatywną postawę wobec perspektyw wdrożenia pasma milimetrowego. Operator stwierdza, że sytuacja rynkowa nie uległa istotnym zmianom od czasu poprzednich konsultacji, a brakuje zarówno dojrzałych przypadków użycia, jak i odpowiedniej infrastruktury oraz powszechnie dostępnych urządzeń końcowych. Zgodnie ze stanowiskiem operatora, pasmo 26 GHz znajduje zastosowanie przede wszystkim w scenariuszach punktowych, gdzie potrzebna jest dodatkowa pojemność w miejscach o intensywnym ruchu danych, a nie do zapewnienia ciągłego zasięgu na danym terenie. T-Mobile proponuje przesunięcie dyskusji na temat komercyjnego uruchamiania usług na rok 2028 lub później. Operator sugeruje również zmianę podejścia do dystrybucji zasobów milimetrowych, rezygnując z tradycyjnego modelu aukcji na rzecz systemu przydziałów na żądanie w formie pozwoleń radiowych, gdzie operatorzy mogliby zgłaszać potrzeby w miarę rozwoju biznesu. W stanowisku T-Mobile pojawia się także wskazanie na pasmo 6 GHz jako bardziej obiecujące rozwiązanie ze względu na lepszą równowagę między zasięgiem a przepustowością w porównaniu z technologią mmWave.
Grupa P4 wskazuje na lata 2029 do 2030 jako najwcześniejszy realny moment do rozważenia dystrybucji pasma 26 GHz. Operator argumentuje to bieżącymi zobowiązaniami i dużymi nakładami kapitałowymi związanymi z niedawno uzyskanymi licencjami w pasmach 700 i 800 MHz oraz rozbudową infrastruktury piątej generacji w paśmie C. P4 podkreśla również, że ekosystem urządzeń dla mmWave znajduje się wciąż na wczesnym etapie rozwoju, a ceny sprzętu klienckich pozostają zbyt wysokie dla masowego przyjęcia. Operator zwraca uwagę na europejski kontekst, gdzie zainteresowanie pasmem 26 GHz pozostaje niskie, a praktyczne zastosowania ograniczają się do niszowych wdrożeń, takich jak rozwiązania dla sektora przemysłowego czy kampusów uniwersyteckich.
Całość zebranych opinii dowodzi, że polska branża telekomunikacyjna traktuje pasmo 26 GHz jako element długoterminowej strategii rozwojowej, a nie jako pilny priorytet bieżących inwestycji. W praktyce oznacza to, że kolejne lata będą poświęcone maksymalizacji potencjału już przydzielonych częstotliwości, podczas gdy dyskusja na temat modelu dystrybucji i konkretnego harmonogramu dla pasm milimetrowych będzie postępować równolegle. Pasmo 26 GHz pozostanie na razie obszarem o znaczeniu głównie dla specjalistycznych zastosowań w określonych lokalizacjach oraz jako fundament dla przyszłych generacji usług telekomunikacyjnych.